Автор: Айдос Тайбекұлы – Halyk Finance Талдау орталығы
Мамыр айында Ұлттық қордан валюта сату сәуір айындағыдай жоғары деңгейде – 950 млн доллардан 1050 млн долларға дейін болады, бұл соңғы кезеңдердің мәндерінен айтарлықтай жоғары. Бұл соманың қай бөлігі Ұлттық қордан бюджетке аударылатын трансферттерге, ал қай бөлігі инфрақұрылымдық жобаларға «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ облигацияларын сатып алуға жұмсалатыны ҚРҰБ ақпаратында белгісіз. Қалай болғанда да, мұндай мөлшерлемелер өткен жылдағыдай Ұлттық қорды пайдалануды жылдамдатады. Жалпы, Ұлттық қордан шетел валютасын сату көлемінің ұлғаюы бюджет саясатының циклділігін арттырады, бұл теңге бағамы мен инфляцияға әсер етеді.
Сонымен қатар, айналау тәжірибесі жалғасады, оның аясында мамыр айында 213 млрд теңге (шамамен 414 млн доллар) көлемінде валюта сату жоспарлануда. Сондай-ақ мамырда квазимемлекеттік сектор субъектілерінің валюталық түсімдердің 50%-ын міндетті түрде сатуы туралы ережені қолдану жалғасады.
Сондай-ақ, БЖЗҚ зейнетақы активтерінің валюталық үлесін 40% деңгейінде сақтау мақсатында ҚҰБ БЖЗҚ үшін шетел валютасын сатып алуды жалғастыруды жоспарлап отыр. Мамыр айында валюта сатып алу көлемі 250 млн доллардан аспайды. Бұл ретте ҚҰБ валютаны сатып алудың нақты сатып алу сомасын жарияламай, нарықтағы жағдайға байланысты жүзеге асырылатынын атап өтеді. БЖЗҚ үшін валютаны сатып алу үшін нақты соманың болмауы хабарламада айтылғанға қайшы келетін нарықтық бейтараптық принципінен ауытқуды көрсетуі мүмкін.
Нәтижесінде, мамырда ҰБ нарықта шетел валютасын таза сатуы сәуірдегі 1 131 млн доллармен салыстырғанда аздап көбейіп шамамен 1 164 млн долларға жетеді. Мамыр айында мұнай бағасының қазіргі төмен деңгейінде қалуы ықтимал екенін ескерсек, мамыр айының соңына дейін доллардың теңгеге шаққандағы бағамы 510-520 теңге аралығында болмақ.