2024 жылдың қорытындысы бойынша, жан басына шаққандағы орташа ақшалай табыс 110,7 мың теңгені құрады. Әлеуметтік аударымдар – зейнетақы, жәрдемақы, АӘК, тұрғын үй көмегі мен шәкіртақы – аталған көлемнің 21%-ын (23,3 мың теңге) құрады, делінген статбюро мәліметінде.
Халықтың орташа жан басына шаққандағы ақшалай табысы құрылымындағы әлеуметтік төлемдердің үлесі бір жылда 0,5 пайыздық тармаққа төмендеді. Теріс динамика соншалықты байқалмауы мүмкін, бірақ бұл қатарынан төртінші рет төмендеу. Жалпы, теріс тренд пайда болғаннан бері көрсеткіш 4,8 пайыздық тармаққа төмендеді.
Төрт жыл бұрын, 2021 жылы карантиндік шектеулер болды, ол кезде қазақстандықтардың табысының әлеуметтік аударымдарға тәуелділігі соңғы онжылдықта ең жоғары деңгейде болды — тиісінше 25,8% және 28,6%.
Осы тұрғыдан алғанда, 2019 жылғы пандемияға дейінгі кезеңмен салыстыру маңыздырақ болар еді, ол кезден бері көрсеткіш 2,8 пайыздық тармаққа төмендеген. Қазіргі көрсеткіш соңғы жеті жылдағы ең төменгі деңгей екенін айта кеткен жөн.
Қазақстандықтардың ақшалай табысындағы әлеуметтік төлемдердің үлесі азайып жатса, жұмыс істеп тапқан табысының үлесі, керісінше, өсуде. 2019 жылмен салыстырғанда 2024 жылы 2,9 пайыздық тармаққа өсіп, 75,2%-ды құрады.
Сонымен қатар, халықтың жан басына шаққандағы орташа ақшалай табысына еңбектен және әлеуметтік аударымдардан түскен табыстардан басқа туыстардан алатын материалдық көмек, алимент, мүліктен түсетін табыс және басқа да табыстар да бар. 2024 жылы аталған санат жалпы көлемнің 3,8%-ын құрады (2019 жылмен салыстырғанда 0,1 пайыздық тармаққа аз).
Осылайша, қаржы мәселесінде қазақстандықтар енді өзінің ақылы мен қайратына ғана сенуіне тура келеді.