Электроника мен тұрмыстық техника бағасының өсуі қазақстандықтардың тұтынушылық әдеттерін өзгертіп жатыр: жаңа құрылғыларды сатып алудың орнына адамдар қолындағы техниканы жөндеуді жиі таңдай бастады. Егер бірнеше жыл бұрын істен шыққан смартфон немесе ноутбук гаджетті жаңартуға себеп болса, бүгінде пайдаланушылар құрылғыларды қалпына келтіруді неғұрлым ұтымды әрі үнемді шешім ретінде қарастырады.

Қазақстанда техника жөндеу қызметтеріне сұраныс шынымен де артып келеді. OLX Қазақстан аналитикалық қызметінің 2026 жылдың қаңтар-наурыз айларындағы деректеріне сәйкес, 2025 жылдың осы кезеңімен салыстырғанда электроника мен тұрмыстық техниканы жөндеу санатындағы хабарландырулардың жалпы саны 8,8% өсті.

Смартфондар өсім қарқыны бойынша көш бастап тұр

Ең жоғары өсім смартфон жөндеу сегментінде тіркелді. Бір жыл ішінде бұл санаттағы хабарландырулар саны бірден 42,3% артқан. Бұл – талданған барлық санаттар арасындағы ең жоғары көрсеткіш.

Мұндай динамика бірнеше фактормен түсіндіріледі. Қазіргі смартфондар айтарлықтай қымбаттады: тіпті орта сегменттегі құрылғылардың өзі бірнеше жыл бұрынғыға қарағанда едәуір қымбат. Ал экранды, аккумуляторды немесе қуаттау ұясын ауыстыру құны жаңа құрылғы сатып алудан бірнеше есе арзан. Соның нәтижесінде жөндеу қаржылық тұрғыдан ең тиімді шешімге айналуда.

Ноутбуктерді жаңартқаннан гөрі жөндетуді таңдайды

Ұқсас жағдай ноутбук сегментінде де байқалады. 2026 жылдың бірінші тоқсанында оларды жөндеуге қатысты хабарландырулар саны 12,7% өсті.

Ноутбук кеңсе қызметкерлері, кәсіпкерлер, студенттер мен фрилансерлер үшін ең қажетті жұмыс құралдарының бірі болып қала береді, сондықтан оның істен шығуы жедел қалпына келтіруді талап етеді. Сонымен қатар, әсіресе жоғары өнімді модельдердің бағасы айтарлықтай өсті, бұл жөндеуді сатып алуға қарағанда анағұрлым тиімді баламаға айналдырады.

Теледидарлар ең сұранысқа ие санат болып қала береді

Өтініштер көлемі бойынша ең ірі санат – теледидар жөндеу қызметі. Бұл сегменттегі сұраныс іс жүзінде өзгермеді, өсім небәрі 0,2%-ды құрағанмен, дәл теледидарлар елдегі техника жөндеу бойынша барлық өтініштердің жартысына жуығын қалыптастырады.

Мұндай тұрақтылық қазіргі теледидарлардың жоғары құнымен және олардың дәстүрлі түрде ұзақ мерзімді сатып алу ретінде қабылдануымен байланысты. Смартфондар мен ноутбуктерге қарағанда, теледидарлар моральдық тұрғыдан баяу ескіреді, сондықтан пайдаланушылар оларды жөндеуге және қызмет көрсетуге қаражат жұмсауға дайын.

Ұсақ электрониканы бұрынғыдай жиі ауыстырады

Осы жағдай аясында аздаған төмендеу тек ұсақ тұрмыстық техника жөндеу санатында тіркелді. Бір жыл ішінде өтініштер саны 3,2% қысқарған. Бұл сегментте тұтынушылардың бір бөлігі әлі де жөндеуден гөрі құрылғыны ауыстыруды жөн көреді, себебі көптеген тауарлардың бағасы салыстырмалы түрде төмен болып қала береді, ал оларды қалпына келтіру әрдайым экономикалық тұрғыдан тиімді емес.

Неге қазақстандықтар тұтынушылық әдеттерін өзгертіп жатыр?

Тұтынушылар мінез-құлқының өзгеруі экономикалық факторлардың жиынтығымен байланысты. Соңғы жылдары Қазақстанда электроника бағасы инфляцияның, валюта бағамдарының ауытқуының, логистиканың қымбаттауының және өндірушілер тарапынан бағаның өсуінің әсерінен айтарлықтай көтерілді.

Бұл әсіресе нарықтың басым бөлігін құрайтын импорттық техникаға қатты әсер етті. Нәтижесінде гаджеттер мен тұрмыстық техниканы жаңарту үй шаруашылықтары үшін әлдеқайда күрделі шығын бабына айналды.

Алайда мәселе тек үнемдеуде емес. Тұтынуға деген көзқарас та біртіндеп өзгеріп келеді. Барған сайын көп пайдаланушы жөндеуді ресурстарды ұтымды пайдалануға және артық шығындарды азайтуға мүмкіндік беретін саналы таңдау ретінде қабылдай бастады.

Жөндеу жаңа қалыпты жағдайға айналуда

Сонымен қатар сервистік қызметтер нарығының өзі де дамып келеді. Шеберханалар мен сервистік орталықтар арасындағы бәсекелестік артып, қосалқы бөлшектердің қолжетімділігі, қызмет түрлерінің кеңеюі және мамандар біліктілігінің жоғарылауы арқасында жөндеу сапасы жақсарып жатыр.

Техниканы қалпына келтіру тренді алдағы уақытта да күшейе береді. Жаңа электроника бағасы халық табысынан жылдам өсіп жатқан жағдайда, жөндеу тұтынушылардың едәуір бөлігі үшін ең қисынды стратегия болып қала береді.

Осылайша, Қазақстанда техника жөндеу біртіндеп ақша тапшылығы кезіндегі шұғыл шара болудан қалып, тұтынушылық мінез-құлықтың жаңа нормасына айналып келеді. Барған сайын көбірек қазақстандық үшін құрылғыны жөндеу – ұтымды шешім қабылдау, бюджетті үнемдеу және техниканың қызмет ету мерзімін артық шығынсыз ұзарту дегенді білдіреді.